- Prince is een virtuoos gitarist én een multi-instrumentalist die in zijn eentje complete albums kon schrijven en inspelen.
- Zijn solo bij de intronisatie van George Harrison in de Rock & Roll Hall of Fame (2004) blijft een van de meest besproken gitaarmomenten uit de rockgeschiedenis.
- De Minneapolis Sound, een mix van funk, rock en synthpop, draagt al sinds het einde van de jaren 70 zijn handtekening.
- Zijn nalatenschap gaat verder dan muziek alleen: artistieke onafhankelijkheid, een uitgesproken androgynie en volledige controle over zijn productie maken van hem een onclassificeerbare figuur.
Je kunt al jaren funk, rock of pop luisteren, er zijn nu eenmaal artiesten die in geen enkel hokje passen, en Prince is daar ongetwijfeld het beste voorbeeld van. Formidabel gitarist, toetsenist, drummer, producer: het is lastig om een rol te vinden die hij op zijn eigen platen niet heeft ingevuld.
Dit portret gaat over wat Prince tot zo’n unieke legende maakt: zijn buitengewone spel als gitarist, zijn bijna obsessieve band met het instrument in al zijn vormen, en de invloed die hij nog steeds uitoefent op generaties muzikanten, ver voorbij het funk-pop-genre waarin hij te vaak wordt weggezet.
Een gitarist die door de industrie lange tijd werd onderschat
Lange tijd onthield het grote publiek vooral de Prince-showman: falset, choreografieën en flamboyante kostuums. Toch stond zijn reputatie als gitarist onder muzikanten al lang vast. Syncopische riffs, funky frasering geërfd van James Brown, psychedelische uithalen à la Hendrix: hij putte uit alle registers zonder zich ooit tevreden te stellen met imitatie.
Het moment dat alles definitief veranderde, was zijn solo bij de intronisatie van George Harrison in de Rock & Roll Hall of Fame in 2004. Samen met Tom Petty, Jeff Lynne en Steve Winwood voor een uitvoering van While My Guitar Gently Weeps stapt Prince naar voren en levert een improvisatie van zeldzame intensiteit af, om zijn gitaar aan het eind van het nummer de lucht in te gooien, als een mic drop op zes snaren.
Er doet zelfs een anekdote de ronde over de achtergrond van deze solo: Prince zou het niet hebben verkropt dat hij het jaar ervoor niet voorkwam in de lijsten met beste gitaristen van de muziekpers, en dit optreden leek verdacht veel op een genadeloos antwoord.
Prince tekende al op zijn 18e bij Warner Bros., met een voor die tijd zeldzaam beding: volledige controle over zijn artistieke productie. Een onafhankelijkheid die grotendeels zijn vrijheid als gitarist en componist verklaart.
De multi-instrumentalist die (bijna) alles zelf speelde
Wat Prince echt onderscheidt, is zijn relatie met het volledige instrumentarium. Op zijn eerste albums is de vermelding “Produced, Composed, Arranged and Performed by Prince” geen marketingtruc: hij speelt werkelijk (bijna) alles zelf.
- Gitaar – funky ritmes, rocksolo’s, verrijkte akkoorden in jazzstijl
- Bas – groovy lijnen geërfd van de Minneapolis-funkscene
- Drums – precies spel, vaak gedubbeld met drumcomputers zoals de Linn LM-1
- Toetsen en synthesizers – lagen, synth-riffs en texturen die de Prince-sound definiëren
Deze veelzijdigheid is geen stijloefening op zich. Ze weerspiegelt een totaalvisie op muziek: Prince hoort een nummer volledig in zijn hoofd, van de gitaarriff tot de synthlaag, en weigert die visie aan wie dan ook uit handen te geven. Vandaar die zo bijzondere mix van vlezige funk, gelikte pop en een vleugje psychedelica, wat men uiteindelijk de Minneapolis Sound is gaan noemen.
Wil je dieper ingaan op de instrumentale kant van Prince? Zijn beroemdste gitaar, de Cloud Guitar, verdient een eigen artikel: we vertellen het volledige verhaal en de bouw ervan in ons portret gewijd aan dit instrument.
De gitaar in het hart van zijn podiumidentiteit
Los van specs en collector’s items draait het bij Prince vooral om hoe hij zijn elektrische gitaar op het podium gebruikt. Hij zoekt nooit de technische prestatie om zichzelf: elke solo vertelt iets, elk larsen- of wah-effect versterkt een podiumintentie.
Op Purple Rain wordt de slotsolo bijna een tweede refrein, evenzeer gezongen op de gitaar als met de stem. Op latere tournees wisselt hij tussen aangepaste Fender Telecaster– en Stratocaster-modellen en signature-modellen, altijd met diezelfde eis: een warme, aanwezige sound, in staat om binnen een paar maten van fluisteren naar schreeuwen te gaan.
Wil je dichter bij die zo bijzondere klank komen, dan ligt de meest logische keuze bij veelzijdige elektrische gitaren, die zowel een funky clean sound als een steviger rockvervorming aankunnen. De Fender-modellen blijven een voor de hand liggende referentie voor wie dit repertoire wil verkennen, net als een goede wah-pedaal om dat expressieve funk-rock-vocabulaire terug te vinden.
Om de funk-pop-sound van Prince te benaderen zonder je te ruïneren aan pedalen: één goed ingestelde wah-pedaal en een buizenversterker volstaan vaak al om dat herkenbare vocale karakter in zijn solo’s terug te vinden.
De synthesizer, de andere handtekening van de Minneapolis Sound
Onmogelijk om over Prince te praten zonder zijn relatie met toetsen en synthesizers te noemen. De Minneapolis Sound berust op een precies evenwicht tussen vlezige gitaar en koude, bijna robotachtige synthlagen, geërfd van de new wave en de elektronische muziek uit het begin van de jaren 80.
Machines zoals de Oberheim OB-X of de Yamaha DX7 worden volwaardige compositie-instrumenten, net als zijn gitaar. Deze dubbele rol, virtuoos gitarist aan de ene kant, architect van synths aan de andere, verklaart waarom zijn stijl zo moeilijk in één hokje te plaatsen is: funk, rock, pop en elektro kruisen er voortdurend.
Als deze dimensie je net zo interesseert als de gitaarkant, dan geeft een blik op synthesizers inzicht in hoe die texturen laag na laag worden opgebouwd, precies zoals Prince ze in de studio stapelde.
Een erfenis die verder reikt dan muziek
Wat van Prince een onclassificeerbare legende maakt, is niet alleen zijn techniek. Het is ook zijn permanente weigering om zich in hokjes te laten duwen: muziekgenre, visuele identiteit, contractuele status bij platenmaatschappijen. Hij zou zichzelf zelfs herdopen tot een onuitspreekbaar symbool, midden in een juridisch gevecht met Warner Bros., simpelweg om de controle over zijn eigen catalogus terug te krijgen.
Deze artistieke onafhankelijkheid heeft de weg vrijgemaakt voor generaties muzikanten die vandaag diezelfde controle over hun productie opeisen. Of het nu bij hedendaagse funkartiesten, popproducers of indiegitaristen is, de stempel van Prince blijft alomtegenwoordig, vaak aangehaald, zelden geëvenaard.
Of je nu meer gitaar of meer synth bent, onthoud vooral dit van Prince: het is door meerdere instrumenten onder de knie te krijgen dat je je eigen muzikale identiteit verfijnt, niet door een kant-en-klare sound te kopiëren.
Waarom Prince gitaristen blijft fascineren
Decennia na zijn debuut blijft Prince een verplichte referentie voor elke gitarist die geïnteresseerd is in funk-rock. Zijn spel combineert ritmische precisie met een permanente bereidheid om risico’s te nemen, twee eigenschappen die zelden bij één en dezelfde artiest samenkomen. Zijn invloed is terug te vinden bij muzikanten zo verschillend als hedendaagse funkgitaristen of popproducers die zijn gevoel voor groove als absolute referentie noemen.
Wat opvalt, is de consistentie van zijn aanpak: elk instrument dat hij aanraakt, dient het nummer, nooit het ego. Een les die nog steeds geldt, met of zonder gitaar in de hand.
Uiteindelijk heeft Prince nooit geprobeerd de beste gitarist, de beste toetsenist of de beste producer te zijn. Hij weigerde gewoon te kiezen, en dat is waarschijnlijk wat zijn oeuvre tot op vandaag zo fascinerend maakt.
